shop
0

Klustips – Balhoofdlagers vervangen

 

Mocht je weer eens lekker door je favoriete lange bocht knallen en het gevoel hebben dat je motor ineens van rubber lijkt te zijn gemaakt, dan is het raadzaam je balhoofdlagers eens aan een nadere inspectie te onderwerpen. Ook als preventieve controle kan het geen kwaad afentoe eens het voorwiel van de grond te lichten en te kijken hoe het allemaal ervoor staat.

 

Aan de slag!
Om de controle goed uit te voeren is het handig (en gezellig) om een van je vrienden te vragen je te helpen. Veel hoeft hij niet te doen, om een en ander goed te kunnen checken moet het voorwiel los van de grond komen en dat gaat vrij makkelijk als hij/zij helemaal achterop de motor gaat zitten als de motor op de middenbok staat. Nu kan je de speling controleren door de voorvork onderaan beet te pakken en deze heen en weer te bewegen, naar voor en achter te duwen en rond te draaien. Dit moet soepeltjes en spelingvrij gaan. Je kan dit bijstellen door de onderste kroonplaat los te draaien waar de vorkpoten insteken en vervolgens de centrale moer iets aan te draaien die bovenop de bovenste kroonplaat zit (vaak zit er onder de kroonplaat nog een stelring). Nu moet de voorvork soepel kunnen draaien, voel je echter dat het op sommige plekken stroef gaat of blijft de vork in een rechtuitstand hangen dan is het tijd de lagers te vernieuwen. Wees voor je je bestelling plaatst er wel van overtuigd dat niet allerlei dingen zoals remslangen, bekabeling naar de koplamp en dat soort zaken het draaien bemoeilijken. Veel motoren hebben balhoofdlagers die zijn opgebouwd uit een cup een een schaal moet losse kogels er tussen. Vooral bij oudere motoren kom je dit tegen. Deze kogels hebben slechts een klein contactpunt waardoor deze na verloop van tijd een plat vlak krijgen wat we ook wel inslaan noemen. Als je ze gaat vervangen kies dan voor kegellagers, deze zijn voorzien van lange rolletjes i.p.v. kogels, die het contact beter verdelen over het gehele lager en dus meer gewicht en druk kunnen hebben. Uiteindelijk ben je nog goedkoper uit ook!

stap 1

 Demonteer koplamp e.d.

Demonteer koplamp e.d. om overal bij te kunnen

Demonteer koplamp e.d.

Het vervangen van de balhoofdlagers is een tijdrovend klusje. Dat komt voornamelijk omdat ze goed verstopt zitten tussen je tank en alle toestanden die voorop je motor zitten. Vaak moet je alle onderdelen demonteren om er goed bij te kunnen; koplamp, hendels, stuur, voorwiel met remklauwen, bedieningselementen, een eventuele kuip, alles moet eraf. Als het meezit kan je veel aan de voorvork laten zitten als je deze demonteert wat natuurlijk een hoop werk scheelt. Haal in elk geval de tank er af. Vaak moet je met enige kracht de oude lagers verwijderen en het zou zonde zijn als je dan je tank beschadigd.

stap 2

Centrale moer losdraaien en bovenste kroonplaat verwijderen

Bovenste kroonplaat verwijderen

Centrale moer losdraaien en bovenste kroonplaat verwijderen

Als je alles los hebt en alleen de kroonplaten zitten nog op je motor, dan kan je deze verwijderen door de centrale moer bovenop los te draaien en de bouten aan de zijkanten in je kroonplaten. Je staat nu oog in oog met het bovenste balhoofdlager en de stelring.

stap 3

Stelring losdraaien en onderste kroonplaat verwijderen

Onderste kroonplaat verwijderen

Stelring losdraaien en onderste kroonplaat verwijderen

De stelring kan je met een haaksleutel los draaien. Hou een hand onder de onderste kroonplaat om te voorkomen dat deze gelijk uit het balhoofd valt. Mocht je een motor hebben met kogellagers dan zullen ook alle kogeltjes los komen en vrolijk rondstuiteren op de vloer van je werkplaats. Geen paniek, je gaat ze toch vervangen.

stap 4

Lagercups verwijderen

Lagercups verwijderen

Lagercups verwijderen

Onder het nog aanwezige oude vet zitten de cups in het balhoofd waar de kogels in draaien. Om deze te kunnen verwijderen heb je een drevel en een hamer nodig. Als je motor kogellagers heeft dan zit er vaak een rand aan waar je op kan slaan, heeft je motor kegellagers dan zit er in de cup vaak een gaatje waar je de drevel door kan steken om zo de cup uit zijn houder te tikken. Sla deze eruit met beleid door niet voortdurend op dezelfde plek te slaan, maar door rondom te tikken en zo het geheel eruit te krijgen. Als je het balhoofd in het frame zelf beschadigd waar de cups in zitten ben je verder van huis.

stap 5

Nieuwe cups erin tikken

Nieuwe cups erin tikken

Nieuwe cups erin tikken

Nu kan je de nieuwe lagers gaan monteren. Dit gaat makkelijk met speciaal gereedschap, maar als je dit niet hebt kan je zo'n tooltje zelf maken. Met een eind schroefdraad van 10 mm en een paar ringen die dezelfde diameter hebben als de lagercups kom je al een heel eind. Steek deze door de het balhoofd en draai met twee moeren boven en onder de cups in het frame. Je kan ze er ook intikken met een stuk pijp, of bijvoorbeeld een oude dop uit je doppendoos die precies dezelfde diameter heeft als de cups. Ook kan je natuurlijk de oude cups gebruiken. Sla in geen geval op het loopvlak waar de kogels of kegels in draaien! Tik ze er helemaal tot aan de rand in tot ze niet meer verder kunnen. Ze moeten er muurvast inzitten, als er speling is is het balhoofd in het frame zelf te ruim en dan zal je op zoek moeten naar een overmaat lagers, of het aan een vakman overlaten die de lagers eventueel vastplakt in het balhoofd.

stap 6a

Oude lager verwijderen

Oude lager verwijderen

Oude lager verwijderen

Nu moet nog het deel verwijderd worden dat om de stuurpen geklemd zit. Vaak kan je deze al enigszins los krijgen door er met een hamer en drevel of schroevendraaier van onder tegenaan te slaan. Ze kunnen ook behoorlijk vast zitten, vaak kan je hem dan deels doorslijpen (met beleid!) met een haakse slijper waardoor er barsten in ontstaan door de spanning waarmee ze vastzitten. Meestal tik je ze er dan zo vanaf.

stap 6b

Nieuw kegellager op z'n plek tikken met passend stuk pijp

Nieuw kegellager op z'n plek tikken.

Nieuw kegellager op z'n plek tikken met passend stuk pijp

Om hier het nieuwe lager te monteren heb je een lang stuk pijp nodig dat om de stuurpen heen past. Plaats eerst de stofring en tik het lagerdeel op zijn plaats. Zorg dat de pijp alleen op het binnendeel van de ring komt zodat je het loopvlak niet beschadigd. Bij een kegellager moet de pijp ook precies op de binnenring passen en niet op de lagerkooi komen. Bij de kleinste beschadiging aan de lagerkooi kunnen de kegels al niet meer vrij bewegen en dan kan je weer opnieuw beginnen, zonde! Als je de lagers helemaal op hun plek hebt zitten vet dan alles lekker ruim in met lagervet. Check ook of de stofring goed zit.

stap 8

Alles ruim invetten, in elkaar zetten en afstellen

Alles ruim invetten, in elkaar zetten en afstellen.

Alles ruim invetten, in elkaar zetten en afstellen

Steek de onderste kroonplaat met stuurpen nu door het balhoofd en plaats het bovenste lager. Vet deze ook goed en ruimschoots in, plaats de stofring en zet alles vast met de stelring. Voel of er speling is en draai zo nodig de stelring aan. Uiteindelijk moet je dit allemaal controleren als de hele voorkant weer gemonteerd is, maar omdat je er nu lekker bij kan is het handig om nu alvast eventuele speling op te heffen. Steek de vorkpoten door de kroonplaten en zet ze voorlopig alleen bovenaan vast. Controleer de speling nogmaals en stel waar nodig bij met een haaksleutel. Mochten er nu nog stroeve plekken zitten dan is er hoogstwaarschijnlijk toch iets beschadigd geraakt tijdens de montage en zal je het filmpje opnieuw af moeten draaien. Als alles netjes in orde is kan de centrale moer er weer op en kan je de onderste kroonplaat vastzetten. Met het juiste aanhaalmoment, wat je kan vinden in je instructieboekje of werkplaatshandboek.

Benodigde artikelen

Tot slot

Nu kan je de rest van de onderdelen weer monteren, let daarbij op de juiste aanhaalmomenten indien van toepassing. Let er ook op dat als je je remmen los hebt gehad dat deze dan vaak geen druk meer hebben en je deze moet ontluchten of in elk geval op druk moet brengen voor je gaat rijden door een aantal keer in je remhendel te knijpen.

Als je zo'n 200 kilometer hebt gereden controleer dan nogmaals de balhoofdspeling omdat in die tijd zich alles 'gezet' heeft.



Let op: De klustips bestaan uit algemene handelingen die per voertuig of individuele onderdelen zeer kunnen verschillen. Ook kunnen omstandigheden per locatie nogal verschillen. We kunnen dus geen enkele verantwoordelijkheid voor de juistheid van de informatie in de klustips nemen. Dank voor je begrip.
Laagste prijs garantie
Snelle verzending
Gratis verzendkosten
Gratis betaalkosten
Gratis 1 jaar retourneren
Achteraf betalen